Bewegingen

Gezag staat misschien wel sneller ter discussie, maar de taken van overheden en maatschappelijke dienstverleners zijn er niet minder om. De trends in de samenleving hebben grote invloed op de wijze waarop overheden en maatschappelijke dienstverleners in de toekomst hun taken uitvoeren. Dat schept grote dynamiek.  KokxDeVoogd ziet in ieder geval de volgende bewegingen:

Actueel

Gemeenten krijgen nieuwe taken (jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning, participatie). Gemeenten moeten daarbij in regio’s samenwerken. Maar wat gaan ze dan samen doen? En wat niet en waarom? Schaalvoordelen, risicospreiding, geografische, demografische of beleidsinhoudelijke motieven?

Opschaling

Organisaties zijn op zoek naar de juiste schaal van uitvoering van hun taken. De decentralisaties in het sociale domein geven aan deze beweging alleen maar een extra impuls. Vanuit een oogpunt van kwaliteit en continuïteit van dienstverlening. En zeker ook vanuit een oogpunt van doelmatigheid. KokxDeVoogd begeleidt bijvoorbeeld de overheden in de Twentse regio bij hun zoektocht naar intensievere samenwerking op het gebied van de bedrijfsvoering.

Samenwerking

Bijna elke publieke organisatie in Nederland heeft wel eens nagedacht over samenwerking. Samenwerking met partijen uit de eigen sector, met een andere organisatie in het publieke domein of met een semi-publieke organisatie. Soms is die zoektocht vrijwillig. En soms ook van bovenaf opgelegd. De adviseurs van KokxDeVoogd begeleiden veel samenwerkingsprocessen. Bijvoorbeeld de samenwerking tussen de Drechtsteden.

Fusie en defusie

Een fusie van organisaties kan vanwege schaalvoordelen tot lagere kosten leiden. De planning en snelheid van het integratieproces zijn daarbij een doorslaggevende factor. Zo kunnen de schaalvoordelen ook echt worden gerealiseerd. In sommige gevallen kan juist defusie aan de orde zijn. Bijvoorbeeld als de organisatie te groot is geworden en schaalnadelen de overhand hebben gekregen. KokxDeVoogd was bijvoorbeeld betrokken bij de defusie van scholengemeenschap Amarantis.

Financiering en bekostiging

Voor veel organisaties veranderen de bekostiging en financieringssystematiek. Er is niet alleen minder geld. De risico’s verschuiven van Rijksoverheid naar decentrale overheden en maatschappelijke organisaties. Inkomsten worden meer en meer variabel, terwijl kosten gelijk blijven of zelfs toenemen. Ook de vormgeving van financieringsrelaties verandert. Bijvoorbeeld omdat gemeenten een groter deel van hun budget besteden in samenwerkingen of kiezen voor uitbesteding in plaats van subsidiëring. 

Verzelfstandiging en uitbesteding

Belangrijke motieven voor privatisering en verzelfstandiging op rijksniveau waren het beheersen van de overheidsfinanciën en het afslanken van de rijksdienst. Maar gelden deze motieven opnieuw in de huidige discussie over de inrichting van het binnenlands bestuur? Moet je als overheid wel alle taken zelf uitvoeren? Kun je niet volstaan met een regiefunctie? En wanneer is dan sprake van goed opdrachtgeverschap? En wanneer is zelf doen uiteindelijk toch beter?

Meer trends, dus meer bewegingen

De nieuwe samenleving daagt overheden en maatschappelijke dienstverleners nog tot veel meer bewegingen uit. Denk aan de uitdaging tot verdere verbetering van werkprocessen en veelal noodzakelijke versterking van de juridische functie. Denk aan professionalisering en de ontwikkeling van maatschappelijke ondernemerschap. En niet te vergeten de ontwikkeling van nieuw evidence based beleid.

Over KokxDeVoogd

KokxDeVoogd is een organisatieadviesbureau voor overheden en maatschappelijke dienstverleners.